پیام پژوهشی ۸ | هفته چهارم شهریور ۱۴۰۵
اصول پژوهش مسئولانه: پیشگیری از آسیب به اعتبار علمی
فصل چهارم: پایش مستمر پروفایل‌های پژوهشی و مدیریت انتساب آثار
در این شماره بر دو رکن اصلی زیر تمرکز شده است:
۱. پرهیز از انتساب نام افراد بدون مشارکت واقعی
ذکر نام اساتید یا پژوهشگران در مقاله، بدون اطلاع قبلی آنان یا فقدان مشارکت فعال در فرآیندهای طراحی، تحلیل داده‌ها یا تدوین متن نهایی، از مصادیق جدی نقض اخلاق پژوهش است.
هشدار: سوءاستفاده از نام همکاران یا وابستگی‌های سازمانی (Affiliation) معتبر جهت افزایش مصنوعی شانس پذیرش مقاله، علاوه بر اینکه رفتاری غیراخلاقی است، می‌تواند منجر به رد صلاحیت مقاله در مرحله داوری یا در موارد حاد، ریترکت (Retraction) پس از انتشار گردد.
۲. پایش مستمر پروفایل‌های استنادی (Google Scholar, Scopus, ORCID)
خطاهای الگوریتمی در سامانه‌های نمایه‌سازی، یکی از چالش‌های پنهان پژوهشگران است. پایگاه‌های استنادی ممکن است به دلیل تشابه اسمی یا خطاهای سیستمی، مقالات نامرتبط را به‌صورت خودکار به پروفایل شما منتسب کنند.
پیامد: این انتساب‌های نادرست، نه تنها شاخص‌های علم‌سنجی (مانند H-index) را با داده‌های کاذب مواجه می‌کند، بلکه می‌تواند تصویری غیرواقعی از حوزه تخصصی شما در مراجع نظارتی ایجاد نماید.
توصیه‌های عملی برای اعضای محترم هیئت علمی:
به‌منظور صیانت از سوابق علمی، خواهشمند است به‌صورت دوره‌ای (حداقل هر فصل یک‌بار) نسبت به بررسی پروفایل‌های خود در سامانه‌های Google Scholar، Scopus و ORCID اقدام نموده و در صورت مشاهده هرگونه اثر منتسب‌شده‌ی نادرست، بلافاصله نسبت به اصلاح یا حذف آن از طریق پنل‌های مدیریتی این سامانه‌ها اقدام فرمایید.
دریافت راهنمای کامل:https://phs.sbmu.ac.ir/فرم-و-راهنما
با سپاس از تعهد شما به ترویج اخلاق در پژوهش؛ اشتراک‌گذاری این پیام در گروه‌های تخصصی می‌تواند گامی موثر در ارتقای سلامت فضای علمی دانشگاه باشد.